CHUYỆN ĐỜI THƯỜNG -Lý Đức Quỳnh

 1*- THỬ VIỆC

 

Phố thăm cho cháu được vui bà

Mần thử tiếp tân với quản gia

Chìa khóa một chùm tay rỏn rẻng

Giấy tờ ngàn chữ miệng ư a

Thay nghề mới mẻ lòng lo xoắn

Nhập cuộc lừng khừng trí rối ra

Ở chợ quê ngồi quen bán lẻ

Chừ nơi thị tứ ngác ngơ gà

Lý Đức Quỳnh

     5/9/2026

 

Thơ Họa:

 

SÁCH CON GÀ

 

Mỗi lần cháu nội ghé thăm bà

Mở tủ đựng quà lấy hết ra

- Này Matt* thích chi thì cứ chọn

Nana** thương nhất đích tôn gia

Ngày nào dạy đếm trên đầu ngón

Có bữa cầm tay quẹt chữ A

Thoáng đã mười năm vào lớp sáu

Đâu còn tập đọc sách Con Gà?

Kiều Mộng Hà

 Sept.09.2026

* tên cháu Matthew

** Nana tiếng gọi Nội/ngoại của trẻ con bản xứ

 

ĐƯA VỢ DẠO PHỐ

 

Lên thành, dạo phố khoái không bà ?

San sát phố phường bao nóc gia

Hàng quán, bộ hành đông quá nhỉ ?

Thanh niên, thiếu nữ đẹp ghê a !

Chọn mua trang sức, đeo xinh hẳn

Sắm sửa áo quần, mặc trẻ ra

Thích thú, vợ quê cười híp mắt

Bõ công chăm lợn với nuôi gà .

  Sông Thu

( 10/09/2026 )

 

THƯƠNG BÀ RA PHỐ

        (Hỷ thi)

 

Ra phố theo con vất vả Bà,

Ngày ngày "quán xuyến" việc tề gia?

Sụt sùi bữa liệu... bơ thờ lắm,

Quèo quẹo cháu bồng...khổ quá a?!

Bươn bả chợ chiều...đau sún lại,

Leo trèo thang gác...mệt nhoài ra?!

Cuối tuần ngơi chút,...thân nhừ nhữn,

Chả thiết liên hoan...xực vịt gà?!

Nguyễn Huy Khôi

       10-9-2026

 

VIỆC MỚI

 

Dắt trẻ vào chơi gặp gỡ bà

Quay về kể chuyện khắp toàn gia

Quên thời cực khổ vui lòng quá!

Gạt nỗi ưu phiền thỏa chí a!

Chẳng thấy bồi hồi hay thích nghĩ

Không còn lúng túng lại nhìn ra

Giờ đây sổ sách nào xa lạ

Chủ nhật trùm chăn mặc tiếng gà!

 Như Thu

09/10/2026

 

LÀM VÀ CHƠI.

 

Hôm nay dạo phố ,dẫn theo bà

Ăn mặc xịn xò cỡ đại gia

Nhan sắc rạng ngời xinh xắn thế

Vóc hình thon thả thướt tha a

Vợ yêu chưng diện nhìn cưng quá

Ông xã lên đồ cũng oách ra

Siêu thị rảo quanh mua thỏa thích

Chơi sang bay hết mẹ đàn gà!

     LAN.

(11/09/2026).

 

GIÀ CÒN TỈNH TÁO

 

Bỏ xứ ra đi vẫn nhớ bà,

Đã lâu, nay diện kiến ân gia:

Mừng thầm tóc vẫn xanh mềm mại,

Ngưỡng mộ da còn mịn quá a!

Mắt vẫn tinh tường nhìn thấy rõ,

Tai còn thính lắm, nói nghe ra.

Nào ai dám bảo là già lão?

Chuyện vãn không ngừng chẳng ngủ gà!

Đỗ Quang Vinh

    10-9-2026

 

THĂM BÀ

 

Cháu vui lên phố để thăm bà

Nhớ lắm ngày qua vắng bếp gia

Sổ sách lu bu nghề mới bận

Giấy tờ chữ nghĩa ớ ây a

Tay run người lạ chìu muôn mặt

Bình tĩnh nhã hoà tốt hiện ra

Nhìn vợ, nhủ thầm phong thái khác

Cháu Ông khen dạ .. bỏ nuôi gà !..

 Yên Hà

11/9/2026

 

LỄ ĐẾN THĂM BÀ

 

Lễ lạt đưa nhau đến gặp bà

Tiệc tùng sắp đặt tại tư gia

Dâu con nấu nướng âm xào xạc

Cháu chít  đùa chơi giọng í , a

Thịnh soạn trẻ mê…chò chéo quẩy

Hân hoan nội thích… cháo đùi gà

Nâng ly đánh chén cười rôm rả

Tất cả vui mừng lộ hẳn ra

   Hưng Quốc

Texas 9- 12-2026

 

2*- VIỆC NHẸ LƯƠNG CAO

 

Vợ tui lên ghế tiếp tân ngồi

Phòng khám xếp hàng khách nghẹt thôi

Những tưởng thân già đời thúi hẻo

Đâu dè số tốt mệnh thơm xôi

Cùng đau nén khổ, thời qua hạn

Với ngọt chia bùi, phận chuyển ngôi

Hạt giống ươm thành hoa kết trái

Lương cao việc nhẹ, phước xưa bồi

Lý Đức Quỳnh

     4/9/2016

 

Thơ Họa:

 

LẠC QUAN

 

Việc mới nhàn tênh chỉ có ngồi

Ai cần giúp đỡ nhiệt tình thôi

Làm nhanh gọi sớm ba người bệnh

Sợ trễ mua liền một gói xôi

Nét mặt buồn thiu ngày đổi chủ

Tâm hồn thanh thản lúc nhường ngôi

Chừ nay nhẹ nhõm xua phiền toái

Cảm tạ trời thương đã đắp bồi…

 Như Thu

09/10/2026

 

CUỘC SỐNG TỰ DO

( Viết về hiền thê LĐQ )

 

Bao năm sạp chợ cả ngày ngồi

Lưng mỏi, mắt mờ...khổ quá thôi !

Nay rảnh, dạo vườn và giỡn cháu

Giờ nhàn, hấp bánh với đồ xôi

Ngày lên, mê ngắm hoa khoe sắc

Đêm đến, say nhìn sao đổi ngôi

Mệt nghỉ, khỏe làm không bắt buộc

Niềm vui cứ thế được vun bồi.

  Sông Thu

( 10/09/2026 )

 

TỰ AN

 

Ghế phó thường Dân chễm chệ ngồi,

Loàng xoàng quyền bính cũng thường thôi?

Chung xây xóm mạc thừa tâm đức,

Hội họp láng giềng hiếm thịt xôi?

Phước ngõ xông xênh đầy đủ lộc,

Danh nhà lưu cữu vững vàng ngôi?

Thuần phong mỹ tục gìn sau trước,

Gia đạo tôn nghiêm gắng tẩm bồi!

Nguyễn Huy Khôi

      10-9-2026

 

ĐANG CHỜ VIỆC TỐT .

   

Mình có ưa đâu cảnh thích ngồi

Suốt ngày trông vận tốt thăm thôi

Ra vô thử bánh lại vơ chuối

Lui tới chờ cơm với đợi xôi

Hôm trước, lên ban  nghe Bác Bệ

Ngày nay, xuống chợ thấy Bà Ngôi

Thế là đành phải “ go home “ vậy

Mai mốt công ty lớn đắp bồi …

     Hawthorne. 10 - 9 - 2026

CAO MY NHÂN

 

SOI  RUỘT ( the colon copy)

 

Con lấy khăn lau bảo mẹ ngồi

Đừng lo, thủ tục chẳng phân ngôi

Chỗ ni gẩn quán NGON chuyên phở

Bên nớ sát quầy bán bún xôi

Bình tĩnh Mommy chừng nửa tiếng

Yên an me nhé ngủ trưa thôi

Khi xong mình sẽ … tha hồ đớp

Những món quê hương tẩm bổ bồi

Kiều Mộng Hà

 Sept.10.2026

 

COI CHỪNG SỨC KHOẺ!

 

Phòng khám đa đoan đứng lại ngồi,

Suốt ngày làm việc mãi không thôi.

Khô môi nhấm nháp vài viên kẹo,

Đói bụng vơ nhanh một nắm xôi.

Tất bật chưa tìm ai trợ giúp,

Không ngơi chửa kiếm người nhường ngôi.

Lương cao thật đấy nhưng đâu nhẹ,

Sức khỏe coi chừng cần đắp bồi!

Đỗ Quang Vinh

   10-9-2026

 

NGHỈ NGƠI.

 

Bán buôn vất vả ,đứng luôn thôi

Khách đến mua hàng khó đặng ngồi

Nay được về vườn, chơi cá cảnh

Giờ đang hồi thể, thoả gà ,xôi

Sáng đi thể dục nâng cao sức

Chiều đến hát hò cố đoạt ngôi

Ngơi nghỉ không còn căng thẳng nữa

Cuối đời thong thả,nỗi vui bồi.

      LAN.

(11/09/2026).

 

HƯỞNG NHÀN TUỔI GIÀ

 

Thân già xách ghế ra hiên ngồi

Con cháu quây quần thích quá thôi!

Mãi muốn ban chiều xơi bát cháo

Luôn cần buổi sáng xực tô xôi

Mùa Thu ngày đến đi câu cá

Tiết hạ  sao về ngó đổi ngôi

Cực khổ bao năm giờ đã đủ

Chừ mong thế hệ kế vun bồi

Songquang

 20260912

 

 CATARACTS SURGERY *

 

Mấy hôm lo lắng chẳng yên ngồi

Con nói chỉ cần mười phút thôi

Trước đó khó khăn trông chấp choáng

Mai này thoải mái ngắm xa xôi

Ngày nhìn  mây nổi bay muôn hướng

Đêm ngó sao dời. định vị ngôi

Mắt mũi sáng ngời lòng rộn rã

Tinh thần hưng phấn phước an bồi

   Hưng Quốc

Texas 9-12-2026

*Giải phẫu mắt

 

3*- NGHỈ CHỢ VỀ NHÀ

 

Nghỉ chợ về nhà ngủ dậy ăn

Thân lười thể dục bụng liền căng

Mặc quần lưng thấy hơi chần chật

Soi kiếng má nhìn đã thẳng băng

Hết bán buôn tranh giành nghiệt ngã

Thôi toan tính nghĩ ngợi lằng nhằng

An yên xác khỏe nay lên ký

Sáu chục thêm vào lẻ một tăng

Lý Đức Quỳnh

    1/9/2026

Thơ Họa:

 

VỀ HƯU

 

Không phải miệt mài lo kiếm ăn

Thảnh thơi, đầu óc chẳng còn căng

Nhịp đời, cuộc sống thôi gò bó

Cảm xúc, tâm hồn hết giá băng

Hạnh phúc, niềm vui luôn hiện hữu

Lo âu, nỗi khổ khỏi nhì nhằng

Siêng năng luyện tập rèn thân thể

Sảng khoái tinh thần, sức khỏe tăng.

  Sông Thu

( 10/09/2026 )

 

QUÁCH THÂY VỢ GIỄU

          (Hỷ thi)

 

Quý chồng - cái ngữ chỉ "tài ăn",

Ưỡn ượi chềnh ềnh cái bụng căng "!"

Ngất ngú rượu trà... hăng nốc cạn,

Lồm nhồm rau cỏ...  cũng xơi băng "!"

Thân lười, mỏ rẻo...tài bao biện,

Phở hám, cơm chê...máu nhập nhằng "!"

Vóc tựa Lão Chư...thừa ục ịch...

Ngó lầm cứ ngợ... "Cụ Cao Tăng" "?!"

Nguyễn Huy Khôi

      10-9-2026

 

KHOÁI THỨ NHẤT

 

Trời cho tứ khoái- nhất lả ăn

Vì vậy buồn ghê! Bụng cứ căng

Áo đẹp eo thon đảnh tháo chỉ

Đầm sang ngực khít phải cải băng

Dáng thanh đùi gọn giờ cong quẹo

Lưng thẳng mông săn nay nhụng nhằng

Đã thế còn thêm thèm chất ngọt

Phen này đường mỡ lại gia tăng

Kiều Mộng Hà

 Sept.19.2026

 

MỘT THỜI ĐÃ QUA

 

Thấm đượm mồ hôi đổi miếng ăn

Bao ngày chán nản dạ phồng căng!

Người mua kỹ lưỡng thêm chờ đợi

Khách trả kèo nèo ngỡ đóng băng

Trọn buổi xem hàng luôn rắc rối

Tròn năm thiếu nợ mãi nhùng nhằng

Qua thời khốn khó quên sầu muộn

Tổ ấm êm đềm phúc lộc tăng!

 Như Thu

09/10/2026

 

CHỬA GIÀ ĐÂU!

 

Không làm nghỉ việc lấy gì ăn?

Thất nghiệp nằm dài nghĩ cũng căng.

Quả thực con người không nhất quán!

Rõ là tính khí thật lăng băng!

Lo toan dứt khoát cho minh bạch!

Tính toán êm xuôi chớ nhập nhằng!

Hạnh phúc dài lâu nên thực tiễn!

Chửa già đâu, tuổi thọ còn tăng!

Đỗ Quang Vinh

    10-9-2026

BỎ CHỢ VỀ HƯU.

Giờ chẳng lo rầu chuyện kiếm ăn

Nghỉ ngơi,tám tíu trí vui căng

Mát sa, rảo bộ,người săn chắc

Bơi lội, nhảy đầm,dáng gọn băng

Rời bỏ thương trường, ôi !Hạnh phúc

Lìa xa chợ búa hết nhùng nhằng

Thảnh thơi ,hò hẹn, đi du lịch

Ăn ,ngủ đủ đầy sức vụt tăng.

      LAN.

(11/09/2026).

 

*

Kính mời đọc bài phân tich của AI:

Bài thơ “Nghỉ chợ về nhà” của tác giả Lý Đức Quỳnh là một bài thơ thất ngôn bát cú Đường luật mang giọng điệu hóm hỉnh, đậm chất đời thường nhưng chứa đựng triết lý sống nhẹ nhàng về sự buông bỏ để tìm kiếm an yên.

Dưới đây là phần phân tích:

1. Cặp câu Đề: Hoàn cảnh nghỉ ngơi và sự nhàn nhã ban đầu

“Nghỉ chợ về nhà ngủ dậy ăn

Thân lười thể dục bụng liền căng”

•  Phân tích:

-  Câu 1 mở đầu bằng chuỗi hành động nối tiếp: nghỉ chợ -> về nhà -> ngủ -> dậy -> ăn. Nhịp thơ dồn dập diễn tả sự thả lỏng hoàn toàn. Việc buông bỏ công việc buôn bán lập tức trả nhân vật trữ tình về với sinh hoạt tự nhiên nhất, không còn áp lực giờ giấc.

-  Câu 2 phác họa ngay hậu quả của lối sống nhàn hạ đó: thân lười thể dục. Việc lười vận động kết hợp với chu trình "ngủ dậy ăn" dẫn đến hình ảnh thực tế và hóm hỉnh: bụng liền căng.

•  Tiểu kết: Cặp câu đề thiết lập một bối cảnh sinh hoạt dân dã, chân thực, tạo biểu cảm tự nhiên và hóm hỉnh cho toàn bài thơ.

2. Cặp câu Thực: Sự thay đổi về ngoại hình qua chi tiết đời thường

“Mặc quần lưng thấy hơi chần chật

Soi kiếng má nhìn đã thẳng băng”

•  Phân tích đối liên:

-  Mặc quần đối với Soi kiếng (Hành động nhận diện sự thay đổi cơ thể)

-  Lưng thấy hơi chần chật đối với Má nhìn đã thẳng băng (Dấu hiệu tăng cân cụ thể)

•  Phân tích nội dung:

-  Cặp câu thực đi sâu tả thực những biến chuyển trên cơ thể khi không còn chịu vất vả. Cảm giác lưng quần chần chật là chi tiết miêu tả rất tinh tế và mộc mạc.

-  Hình ảnh má nhìn đã thẳng băng tả vẻ căng mịn, tràn đầy sức sống của khuôn mặt khi lên ký, đối lập với nét gầy guộc, nhăn nheo của những ngày vất vả ngược xuôi.

•  Tiểu kết: Bằng thủ pháp đối chuẩn mực của thơ Đường luật, cặp câu thực cụ thể hóa sự "phát tướng" một cách hóm hỉnh, duyên dáng.

3. Cặp câu Luận: Nguyên nhân cốt lõi – Sự buông bỏ gánh nặng tâm trí

“Hết bán buôn tranh giành nghiệt ngã

Thôi toan tính nghĩ ngợi lằng nhằng”

•  Phân tích đối liên:

-  Hết bán buôn đối với Thôi toan tính (Mặt hành động/thái độ)

-  Tranh giành nghiệt ngã đối với Nghĩ ngợi lằng nhằng (Mặt hoàn cảnh/tâm trí)

•  Phân tích nội dung:

-  Cặp câu luận chuyển hướng từ tả ngoại hình sang lý giải nguyên nhân bên trong. Bán buôn tranh giành nghiệt ngã phản ánh thực tế khốc liệt của cuộc sống mưu sinh chốn thương trường.

-  Các từ “hết, thôi” đứng ở đầu câu thể hiện sự dứt khoát. Nhờ loại bỏ được sự tranh giành ngoài xã hội và sự toan tính lằng nhằng trong tâm trí, tinh thần mới trở nên thảnh thơi. Đây chính là nguyên nhân sâu xa giúp cơ thể phục hồi và tăng cân.

•  Tiểu kết: Cặp câu luận nâng tầm bài thơ từ việc tả chuyện tăng cân sinh hoạt đơn thuần thành triết lý buông bỏ: Tâm an thì thân mới khỏe.

4. Cặp câu Kết: Sự viên mãn và cái gật đầu hài hước

“An yên xác khỏe nay lên ký

Sáu chục thêm vào lẻ một tăng”

•  Phân tích:

-  Câu 7 đúc kết lại trạng thái hiện tại: An yên (tâm) và xác khỏe (thân). Việc lên ký không còn là mối lo về thẩm mỹ mà là tín hiệu tích cực của một cuộc sống an lành, không lo nghĩ.

-  Câu 8 khép lại bài thơ bằng việc công khai con số cân nặng cụ thể một cách hài hước và mộc mạc: Sáu chục (60kg) cộng thêm lẻ một (1kg) thành 61kg. Cách dùng từ lẻ một tăng tạo tiếng cười nhẹ nhàng, hóm hỉnh cho người đọc.

•  Tiểu kết: Cặp câu kết khép lại bài thơ trong niềm vui thảnh thơi, chấp nhận sự thay đổi của cơ thể như một phần quà của sự bình yên.

Tổng kết nội dung và nghệ thuật bài thơ

•  Nội dung:

Bài thơ “Nghỉ chợ về nhà” kể về trải nghiệm "lên ký" của tác giả khi rời xa công việc buôn bán ganh đua để trở về với cuộc sống thường nhật. Qua đó, bài thơ gửi gắm triết lý sống giản dị: Khi con người biết buông bỏ những toan tính, bon chen của cuộc đời, tâm trí sẽ được "an yên", từ đó mang lại sức khỏe và niềm vui sống.

•  Nghệ thuật:

-  Tuân thủ chặt chẽ niêm luật của thể thơ Thất ngôn bát cú Đường luật (vần, đối, niêm đều chuẩn xác).

-  Ngôn từ mộc mạc, gần gũi với đời sống hằng ngày (chần chật, thẳng băng, lằng nhằng, lên ký), làm giảm tính nghiêm cẩn vốn có của thơ Đường luật, tạo nên giọng điệu dí dỏm, trào phúng nhẹ nhàng và tràn đầy sức sống.    

(Bài phân tích của Google Gemini)